Home Το Χωριό Κισσός Το Άγιο Πνεύμα Ο επίσκοπος Νικόδημος Σουμπασάκης

Ο επίσκοπος Νικόδημος Σουμπασάκης

Ο ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ ΣΟΥΜΠΑΣΑΚΗΣ ΚΑΙ Η ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΤΟΥ ΑΠΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ

Απόχη 15η Ιουνίου 1821, μέχρι το 1836, η Μονή Αγίου Πνεύματος παρέμεινε «άμορφος σωρός ερειπίων» και συνεπώς ακατοίκητη. Ως αυτοτελής Μονή δε λειτούργησε ποτέ πια.

Στο μεταξύ συνέβηκαν δυο σημαντικές εξελίξεις. Η πρώτη αφορούσε την Επισκοπή Λάμπης, στην οποία ορίστηκε Επίσκοπος ο Νικόδημος Σουμπασάκης (1831-1845), από το χωριό Ασώματος της Επαρχίας Αγ. Βασιλείου. Ο Νικόδημος γεννήθηκε το 1795 κι εκάρη μονάχος της I. Μ. Πρέβελη το 1815. Έλαβε το βαθμό της Αρχιεροσΰνης στην Κωνσταντινούπολη στις 7 Μαρτίου 1831 και ορίστηκε Επίσκοπος Λάμπης, ο πρώτος μάλιστα αξιωθείς του τίτλου και Σφακίων. Ευτύχησε να έχει μεγάλη για την εποχή του μόρφωση. Υπήρξε δραστήριος, ενεργητικός και προικισμένος με σπάνια διορατικότητα. Ο Επίσκοπος Νικόδημος είναι από τις πιο φωτεινές Αρχιερατικές μορφές της Κρήτης, κατά το 19ο αιώνα.

Δεύτερη σημαντική εξέλιξη, η οποία μάλιστα αφορούσε ολόκληρη την Κρήτη, ήταν η παραχώρηση του Νησιού από το Σουλτάνο στον Αντιβασιλέα της Αιγύπτου Μωχάμετ 'Αλυ. Πέρασε δηλαδή η Κρήτη σε Αιγυπτιακή Διοίκηση, η οποία μάλιστα διήρκεσε μέχρι το 1840. Διοικητής ορίστηκε ο Να'ίλή Μουσταφά Πασάς. Είναι αλήθεια, ότι η Αιγυπτικιακή Διοίκηση κτύπησε την ασυδοσία και δημιουργήθηκε στο λαό η πεποίθηση της τάξης, της ασφάλειας και της ισονομίας μεταξύ των δύο εθνοτήτων, Τούρκων και Χριστιανών. Εκτός βέβαια από την οικονομική αφαίμαξη την οποία υπέρ του δέοντος επιζητούσε ο Μουσταφά Πασάς, η Αιγυπτιακή Διοίκηση έδωσε ουσιαστικά δικαιώματα στους υπόδουλους Κρητικούς σε θέματα Θρησκείας και Παιδείας. Ο Επίσκοπος Νικόδημος άδραξε την ευκαιρία της σχετικής ελευθερίας, που έδωσε η Αιγυπτιακή Διοίκηση στα εκκλησιαστικά και εκπαιδευτικά θέματα κι άρχισε την πολύπλευρη κι εθνωφελή του δράση.

Με υποχρεωτικούς εράνους συνέλεξε χρήματα και αγοράστηκε η περιουσία της Μονής Αγίου Πνεύματος, η οποία είχε διαρπαγεί από τους Εσπέχηδες της περιοχής, γι'αυτόν ακριβώς το λόγο τα κτήματα αυτά ονομαζόταν μετέπειτα ΕΠΑΡΧΙΑΚΑ. Ο Κων/ νος Σκουρίτης, από το χωριό Βρύσες Αγ. Βασιλείου, μαθητής και μετέπειτα καθηγητής του Ελληνικού Σχολείου Αγίου Πνεύματος μας αναφέρει:

«...θα ηδύνατο μόνον ίσως, αλλά εις περασμένα χρόνια, να διεκδικηθή παρά της Επαρχίας Αγίου Βασιλείου όλη η περιουσία της Μονής αυτής, ως από χείρας Τούρκων αγορασθείσα δι εράνων των Αγιοβασιλιωτών. Τους οποίους υποχρεωτικούς εράνους συνέλεξε προς αγοράν της και ίδρυσιντου Επαρχιακού Σχολείου εκεί ο αοίδιμος Επίσκοπος Λάμπης Νικόδημος...»

Αφού εξασφαλίστηκαν τα κτήματα, με τα εισοδήματα των οποίων έμελλε να συντηρείται η Σχολή, ο Επίσκοπος Νικόδημος προχώρησε στην ίδρυση της. Ο συνεχιστής του έργου του Νικόδημου, Επίσκοπος Ευμένιος Ξηρουδάκης μας αναφέρει:

«...περί της Μονής Αγίου Πνεύματος ήτις κατά το 1836 ήν άμορφος σωρός ερειπίων και τέφρας. Κατά το Σωτήριον τούτο έτος ο τότε Επίσκοπος Λάμπης και Σφακίων Νικόδημος, ανήρ φιλόμουσος, νοήμων δε και ρέκτης όσον ουδείς των Αρχιερέων των χρόνων εκείνων, εν Κων/πόλει μορφωθείς, επεχείρησεν εκ της τέφρας να αναστήση και θεμελίωση Σχολήν, την πρώτην και μόνην Σχολήν δια την Επαρχίαν Αγίου Βασιλείου, την Σχολήν Αγίου Πνεύματος έκτοτε επικληθείσαν και τα μάλιστα ωφέλιμον γενομένην ου μόνον δια την Επαρχία Αγίου Βασιλείου, αλλά και δια τας Επαρχίας Καινούριου και Πυργιωτίσσης. Μετά ταύτα ο αοίδιμος εκείνος Αρχιερεύς ίδρυσεν εν Αμαρίω την Σχολήν Μοναστηρακίου και δευτέραν εν Αγίω Βασιλείω Σχολήν την εν τω χωρίω Σελλιά, εις ην εφοίτων και οι της Επαρχίας Σφακίων παίδες. Επί πολλά δε έτη ήτοι ου μόνον μέχρι του θανάτου του αειμνήστου Νικόδημου επισυμβάντος κατά την 17 Ιουνίου 1845, αλλά και μέχρι του 1858 αι τρεις αύται Σχολαί ήσαν οι τρεις φάροι οι καταυγάζοντες τα τρεις Επαρχίας της Επισκοπής Λάμπης και Σφακίων, ήτοι τας Επαρχίας Αμαρίου, Αγίου Βασιλείου και Σφακίων.

Αι τρεις αύται Σχολαί, αίτινες είχον ανά ένα διδάσκαλον εκάστη, συνετηρούντο πρώτον εκ των εισοδημάτων των ταις Σχολαίς προσαρτηθέντων κτημάτων ήτοι του μεν Μοναστηρακίου εκ των κτημάτων τηςΑμαρίω Μονής Καλοείδαινας, του Αγίου Πνεύματος εκ των κτημάτων της ομωνύμου Μονής και των Σελλίων εκ των της εκκλησίας του χωρίου κτημάτων και δεύτερον εκ συνδρομών ετησίων της Μονής Ασωμάτων και της Μονής Πρέβελη και άλλων εισφορών ων η σημαντικότερα αείποτε υπήρξεν η του φιλόμουσου Αρχιερέως συνδρομή.

Εν ταις Σχολαίς ταύταις εδιδάσκοντο μέχρι του 1850 το Ψαλτήριον, οκτώηχος κλπ, κατά το αρχαίον εκείνο σύστημα το αρχόμενον εκ του «Σταυρέ βοήθει μοι». Αλλ' από του 1858 εισήχθη η λεγομένη Αλληλοδιδακτική Μέθοδος... Από του 1858 χρονολογείται έτι η σύστασις και άλλων Σχολείων εν διαφόροις χωρίοις ήτοι εν Μέλαμπες, Σπήλι και Λευκογαίοις, εν Αγίω Βασιλείω άτινα μετά το 1869 επολλαπλασιάσθησαν. Καίτοι δε πολλαί Δημοτικοί ιδρύθησαν έκτοτε Σχολαί, εν τούτοις τα πρωτεία πάντοτε έφερεν η του Αγίου Πνεύματος Σχολή...»

 

 
FacebookYoutubeWikipedia
kissoscrete.gr
Μηνύματα Συλλόγου

Κοπή Πρωτοχρονιάτικης Πίτας 2018

 

Σας προσκαλούμε στο γλέντι για την κοπή της πρωτοχρονιάτικης πίτας του συλλόγου μας σε μια βραδιά Κισσανή για να γλεντίσουμε, να φάμε και να πιούμε όπως στο χωριό μας, την Παρασκευή 19 Ιανουαρίου 2018 στο κρητικό κέντρο 'Ζορμπάς'.

Πληροφορίες/κρατήσεις : 6983176715

Readmore..

Επιχειρήσεις Κισσανών
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση